VLK hoopt dat Grondwettelijk Hof uitzonderingen op rookvrije werkplek als discriminatie bestempelt

13 maart 2014

De Juristenkrant publiceert vandaag een artikel over een opmerkelijk vonnis. De arbeidsrechtbank in Turnhout vraagt aan het Grondwettelijk Hof of het verbod om te roken op het werk ook moet gelden in de privéruimtes van een gesloten asielcentrum. Momenteel voorziet de wet de mogelijkheid om in private ruimtes van dergelijke instellingen te roken. De Vlaamse Liga tegen Kanker (VLK) is opgetogen over het vonnis en hoopt dat het Hof zal oordelen dat deze uitzondering een discriminatie is van de werknemers in deze instellingen en dus in strijd met de Grondwet. Tabaksrook is op deze plaatsen niet minder schadelijk dan op andere werkplekken, stelt de VLK.

Een werknemer van een gesloten asielcentrum stapte naar de arbeidsrechtbank om een correcte toepassing van de rookwetgeving af te dwingen. Hij daagde zijn werkgever, de Belgische Staat, voor de rechter omdat die de wet niet naleeft. In heel het gebouw geldt er een rookverbod, met uitzondering van de kamers die als privévertrek van de bewoners worden beschouwd. De werkgever laat roken in de dagzalen, recreatieruimtes en bewonerskamers toe en baseert zich hiervoor op een uitzondering in de tabakswet van 22 december 2009. De werknemer moet deze ruimtes geregeld betreden en wordt dan ook vaak blootgesteld aan sigarettenrook.

Nooit gerookt

Dat dit slecht is voor zijn gezondheid, blijkt uit verschillende doktersattesten. Zo lijdt hij al geruime tijd aan chronische bronchitis, waarschijnlijk opgelopen door een langdurige blootstelling aan tabaksrook op het werk. Zijn huisarts adviseerde hem om te stoppen met roken, hoewel hij nooit gerookt heeft, en om alle contact met rokers en rokersruimten te vermijden. Maar dat lukt hem niet omdat zijn werkgever de regels over het roken op de werkplek niet behoorlijk toepast. Zo ondervindt hij niet alleen veel hinder van het roken in de private ruimtes, maar ook in de gangen en de zgn. rookvrije ruimtes, omdat de deuren van de rokerslokalen altijd open blijven staan.

In haar vonnis vraagt de arbeidsrechtbank aan het Grondwettelijk Hof om te onderzoeken of de uitzondering die de wet voorziet een vorm van discriminatie inhoudt. In afwachting van het arrest moet de Belgische Staat maatregelen nemen zodat het rookverbod in de instelling wordt nageleefd, en mag de staat de werknemer niet tewerkstellen in plaatsen waar hij wordt blootgesteld aan tabaksrook.

De Vlaamse Liga tegen Kanker is opgetogen over het vonnis. Dat de rechtbank de Belgische Staat als werkgever verplicht om de rookwetgeving na te leven, is een belangrijk signaal voor de handhaving van de wet. De VLK is ook van oordeel dat de uitzondering in de tabakswet van 2009 eigenlijk een discriminatie is voor werknemers die vandaag nog in tabaksrook moeten werken, en hoopt dan ook dat het Hof tot het besluit zal komen dat de uitzondering strijdig is met de Grondwet.

Gezondheidsrisico's

Wetenschappelijk onderzoek laat over de gezondheidsrisico's van gedwongen meeroken geen twijfel bestaan. Onderzoek heeft aangetoond dat meeroken het risico op longkanker met 20 % verhoogt. Omgevingsrook doet ook het risico op hart- en vaatziekten toenemen. Hartinfarcten zijn de belangrijkste oorzaak van overlijden door meeroken. Het is om deze gezondheidsrisico's dat de overheid achtereenvolgens roken in het openbaar vervoer, op het werk, in restaurants en uiteindelijk ook in cafés heeft verboden. Hoe kan die overheid dan voorbijgaan aan de gezondheidsrisico's die werknemers lopen in instellingen zoals asielcentra, gevangenissen, rustoorden en bejaardencentra? Tabaksrook is op deze plaatsen immers even schadelijk.

Andere landen doen beter

Sommige landen doen het op dit vlak duidelijk beter dan België. In Zweden bijv. is het verboden om te roken in gevangenissen. Roken is er enkel toegestaan in de buitenlucht, op de binnenplaats. Engeland en Wales gaan nog verder. Dit voorjaar begint er een proefproject in een aantal gevangenissen, waar dan zelfs op de binnenplaats niet meer mag worden gerookt. Gevangenen krijgen er hulp en nicotinepleisters om te stoppen met roken. Binnen een jaar zal het verbod in alle gevangenissen gelden. Eerder werd roken er ook al verboden in jeugddetentiecentra. En in Spanje geldt er een rookverbod in residentiële zorginstellingen en psychiatrische ziekenhuizen. Er is geen uitzondering voor patiënten- of bewonerskamers.

N.a.v. het vonnis vraagt de VLK ook aandacht voor het recht op een gezonde werkplek voor mensen die in privéwoningen werken. Zo zijn er in ons land ongeveer 168.000 poetshulpen met dienstencheques actief in privéwoningen. In hoeverre hebben zij recht op een rookvrije werkplek, zoals dat vandaag  geldt voor hun collega's die bedrijven schoonmaken?

 

Help mee

Doe een gift!