Dankzij professor Neyns en team is melanoombehandeling op maat stapje dichterbij

13 juli 2016

Bij bepaalde agressieve melanomen - een soort huidkanker – kan immuuntherapie op lange termijn soelaas brengen. Alleen weten oncologen niet goed vanaf wanneer die best toegediend wordt. Bart Neyns en zijn team onderzoekers hebben er mogelijk een antwoord op gevonden. “Met dit onderzoek gaan we na of de clue te vinden is in het DNA van de tumor.” 

De BRAF V600-mutatie: dat is de befaamde genetische schrijffout die bij de helft van de patiënten de abnormale groei van de melanoomcellen veroorzaakt. Jaarlijks leidt deze kanker tot het overlijden van meer dan 350 patiënten. Gelukkig zijn er de voorbije jaren snel efficiëntere behandelingen ontwikkeld. De BRAF-mutante melanomen worden bijvoorbeeld aangepakt met BRAF/MEK-remmende medicijnen die snel werken maar helaas bij heel wat patiënten de kanker niet onder controle kunnen houden. Daarom moet immuuntherapie tijdig ingeschakeld worden.

Tot op vandaag weten oncologen echter niet goed vanaf wanneer ze best overschakelen op immuuntherapie. Het is dus belangrijk om het stadium te ontdekken vóór de ziekte opnieuw opduikt. Professor Bart Neyns denkt daar het antwoord op gevonden te hebben. “Samen met onderzoekers aan het UZ Brussel, de VUB, het UZ Gent en de UGent ga ik na of de clue in het DNA van de tumor zit. Want dat kunnen we opsporen in het bloed”, vertelt hij.

Zijn onderzoek toont aan dat het DNA van een tumor vrijkomt in het bloed als de tumorcellen zich vermenigvuldigen. De hoeveelheid tumor-DNA stijgt namelijk naarmate de kankercellen aangroeien en de ziekte weer opstoot. Die bevindingen laten vermoeden dat er een verband is tussen de hoeveelheid tumor-DNA in het bloed en de mate waarin de kankercellen zich vermenigvuldigen. Als bijkomende resultaten van dit onderzoek dat vermoeden bevestigen, lijkt het erop dat oncologen voortaan het DNA van de tumor in het bloed kunnen meten en sneller dan PET-, CT- of MRI-scans kunnen voorspellen dat er nood is om op immuuntherapie over te schakelen. Een bloedanalyse kan bovendien vaker gebeuren en de test is in vele gevallen gevoeliger dan de beeldvormende onderzoeken (scans).

Artsen zullen met die nieuwe meetmethode het ziekteverloop dat voor elke patiënt anders is, beter kunnen opvolgen en dus beter kunnen bepalen wanneer een patiënt best overschakelt naar immuuntherapie. De eerste resultaten van Professor Neyns’ onderzoek zijn alvast hoopgevend. Verdere research op een grotere groep patiënten moet de betrouwbaarheid van deze methode nu aantonen.

Kom op tegen Kanker besteedde in 2015 300.000 euro aan dit onderzoek. Dr. Max Schreuer, een medewerker van prof. Neyns, ontving bovendien een Emmanuel van der Schueren-beurs van Kom op tegen Kanker voor zijn doctoraatsonderzoek op dit onderwerp. De resultaten van het onderzoek van prof. Neyns en zijn collega’s zijn gepubliceerd in het vakblad ’Journal of Translational medecine’. Schreurer et al., Quantitative assessment of BRAF V600 mutant circulating cell-free tumor DNA as a tool for therapeutic monitoring in metastatic melanoma patients treated with BRAF/MEK inhibitors. J Transl Med. 2016 Apr 19;14(1):95

 

Help mee

Doe een gift!