Projecten

Metabool screenen van vloeibare biopten bij patiënten met myeloom om nieuwe biomerkers en therapeutische doelwitten te vinden

Biomedisch
Promotors:
Eline.Menu@vub.be (Vrije Universiteit Brussel)
Project Partners:
Vrije Universiteit Brussel
Budget uitgereikt door Kom op tegen Kanker:
€251.000

Samenvatting

Multipel Myeloom (MM) is een bloedkanker waarbij de kwaadaardige cellen zich nestelen in het beenmerg (BM). Door de overwoekering van het BM ontstaan ziekteverschijnselen zoals vatbaarheid voor infecties, botbreuken en bloedarmoede. In Europa komt MM voor bij 38 personen per 1 miljoen en is hiermee de tweede meest voorkomende bloedkanker na Non-Hodgkins Lymphoma. De huidige therapieën bestaan uit verschillende chemotherapeutica. Toch hervallen MM patiënten. Dit is meestal te wijten aan resistentie tegen de gebruikte geneesmiddelen. Tot nog toe wordt MM vastgesteld door een BM biopt te nemen en het aantal kankercellen hierop te tellen. Vaak wordt ook een karyotypering of chromosomenkaart van de cellen gemaakt om na te gaan of stukken ervan DNA afwijkingen vertonen. Studies in de VS hebben aangetoond dat een genetische classificatie van het “type” myeloom kan helpen om het effect van een behandeling te voorspellen. Daar is echter vaak meer weefsel voor nodig dan BM biopten kunnen geven. Het succes van de behandeling wordt ook opgevolgd door een BM biopt. Tegenwoordig wordt er onderzocht of er geen vloeibare biopten kunnen gebruikt worden: bloed is namelijk veel toegankelijker. Hierbij wordt onderzocht of er in een bloedstaal elementen van de kanker aanwezig zijn. Kankercellen scheiden namelijk elementen van zichzelf af die dan in de bloedbaan terecht komen. In dit project willen we metabole analyses, oftewel de studie van metabolieten, uitvoeren zowel op het bloedplasma van MM patiënten, als op vesikels (blaasjes), genaamd “exosomen” die afgescheiden worden van de tumor. Deze vesikels houden namelijk heel wat eiwitten vast van de tumorcel en zijn zeer stabiel in de bloedbaan. De studie van metabolieten houdt in dat alle eiwitten die deel uitmaken van de basale werking van de MM cel, kunnen geregistreerd en geanalyseerd worden. Als een metaboliet gevonden wordt, hetzij vrij in de bloedbaan, hetzij opgenomen in een exosoom, die kenmerkend is voor de aanwezigheid van myeloom, zou dit in de toekomst de klassieke BM biopten kunnen vervangen. Bovendien zullen we door het analyseren van die metabolieten kunnen zien wat de MM cel nodig heeft om te kunnen woekeren. Ons finaal doel is dan ook om medicatie te vinden die deze noodzakelijke groeiprocessen van de tumor kan blokkeren. We zullen dan deze geneesmiddelen uittesten in een muismodel dat een type myeloom ontwikkelt dat heel sterk lijkt op dat van een MM patiënt.